Toen HomeWizard reclame maakte voor hun in aantocht zijnde kleine thuisbatterij (afbeelding boven artikel), heb ik besloten om die eens uit te proberen. De prijs was gunstig, en in tegenstelling tot mijn eigen experimenten kan het apparaat zowel in- en uitgangsvermogen traploos regelen om “nul op de meter” te bereiken. Daarvoor was wel een P1-dongle nodig (zoals hiernaast), maar dan nog was de prijs in orde. De relatief geringe capaciteit kan worden opgeschaald indien nodig. Maar dat zorgt, vooral na alle maatregelen voor stroombesparing voor zinloze overcapaciteit (in de winter nooit vol, en in de zomer nooit leeg door laag verbruik in de nacht). Het concept werkt goed, maar echt “nul op de meter” was het niet: het regelalgoritme hanteert een hysterese van circa 50 Watt. Bovendien reageert het systeem vertraagd (tegenwoordig is de claim “binnen 3 seconden”, maar ik heb dat nog niet gemerkt).
Navraag bij de elektriciteitsmaatschappij leerde me dat de slimme meter met gescheiden tellers elk in- en uitgaande Wh registreert, en de resultaten cumulatief elk kwartier doorgeeft. Bij normaal- en dal-tarief zijn er dus 4 waarden; er kunnen in totaal zelfs 8 verschillende tarieven worden gehanteerd. Dit wetende, heb ik HomeWizard gevraagd of ze een instelling kunnen maken voor een offset. Dan balanceert het systeem rond die waarde, bijvoorbeeld 60Watt, zodat er nooit iets uit de batterij het net op gaat. Dat was volgens de technische staf onmogelijk, wat natuurlijk onzin is. Het heeft helaas een hele tijd geduurd voordat de batterij ook kon samenwerken met een energiemeter. Tot die tijd heb ik veel gebruikservaring opgedaan en tevens geëxperimenteerd met besturing van de batterij vanuit Home Assistant.
Ik wilde ook eenvoudiger de opbrengst van de zonnepanelen kunnen volgen (voorheen via een Android app), en die informatie gebruiken in Home Assistant. Dat zou prima kunnen met een kWh-meter (hiernaast afgebeeld). Een strategisch geplaatste tweede kWh-meter geeft de optie om de nul-regeling van de batterij op een apart segment van de stroominstallatie uit te voeren, waarmee het probleem van de terug levering door hysterese verholpen wordt.
Ten slotte wilde ik van een paar apparaten het verbruik registreren als functie van de tijd. Daarvoor zijn slimme stekkers te koop (foto links). Deze zijn via WiFi bestuurbaar en hebben bi-directionele stroommeting. Dat heeft bijvoorbeeld inzicht gegeven over het stroomverbruik van koelapparaten en een close-in boiler, die periodiek inschakelen met een hoge piek om dan een tijdlang geen stroom nodig te hebben. Ook kookplaten doen dat zo. Dat gedrag heeft consequenties voor de inrichting van laad- en ontlaadregelingen voor mijn eigen projecten. Bijkomstig weetje: de koelkast van 23 jaar oud neemt bijna 3 keer zoveel stroom als de nieuwe van 2 jaar geleden. De vrieskist (ook al 20 jaar oud) zit daar ongeveer tussenin. Alle apparaten werken verder prima, en het verschil is te klein om de investering in een nieuw apparaat te doen.
Al deze spullen van HomeWizard zijn niet de goedkoopste opties, maar het zijn wel kwalitatief goede producten. Belangrijk is de mogelijkheid om ze onderling te laten samenwerken via een API, én de perfecte integratie in Home Assistant. Je hebt dan zelfs meer mogelijkheden dan via de HomeWizard App, welke nodig is om initiële installatie te voltooien. Ik gebruik de App nu alleen nog om de installatie snel te controleren, en om de maandelijkse opbrengst van de zonnepanelen uit te lezen voor mijn eigen statistieken.
Overigens begrijp ik niet dat alle marketing (niet alleen die van HomeWizard) vooral praat over de energie die je verbruikt of terug levert (het aantal kWh). Dat zal wel te maken hebben met de kosten die je daarmee kunt berekenen. Maar om te weten of je de wasmachine aan moet zetten, is de energie niet zo interessant. Je wilt gewoon weten hoeveel vermogen je kunt verbruiken (de Watts, dus). Als je dat elke seconde goed regelt, komt de energiebalans vanzelf goed. Vooral bij gebruik van het speciale Energy Display komt dat tot uiting. Op het (flexibel configureerbare) display kan iedereen op elk moment volgen hoe de stroombalans ervoor staat. Dan maak je visueel duidelijk dat tussen 11:00 en 16:00 de meeste stroom wordt opgewekt, of dat de batterij op een zeker moment vol is.
Uiterst links staat de stroomopname uit het net (de P1-meter; paars is opname, groen is levering). Op het fotomoment is vandaag nog geen energie terug geleverd aan het net bij een opname van 1,8kWh. In het midden laat de bovenste cirkel de actuele opbrengst van de zonnepanelen zien (245 Watt, in de ochtend); daaronder is een meetpunt voor de batterij (t.b.v. de nul-regeling). Beide tonen info van de 2 kWh-meters. Rechts is de activiteit van 3 verschillende batterijsystemen te zien, met onderaan de HomeWizard eenheid die op de foto stroom levert. Hiervoor heb ik de 3 stekkers gebruikt. Helaas toont het display niet het actuele vermogen van de thuisbatterij: alleen aantal cycli en laadpercentage kunnen worden weergegeven. In Home Assistant is dat geen enkel probleem, dus ik zie niet in waarom de product designers deze optie “vergeten” zijn. Dat kost me helaas een extra stekker, waardoor de thuisbatterij uiteindelijk bruto ruim 50€ duurder is dan het apparaat zelf kost. Het display heeft als gadget nog ingebouwde meters voor temperatuur en luchtvochtigheid in de omgeving van het apparaatje.
Naast de reeds gemaakte opmerkingen over de soms slordige keuzes van de productontwikkelaars, is er èèn ding is waar ik een probleem mee heb: het gebruik van WiFi. Deze apparaten zijn bedoeld voor de standaard WiFi-netwerken zoals die bij 99% van de thuis-gebruikers aanwezig zijn. In principe werkt het instellen goed en stabiel. Maar…
- WiFi is niet altijd stabiel, zeker niet als bepaalde ontvangers in een verloren hoekje zijn geplaatst (wat aangeraden wordt voor de batterij), of er veel concurrerende bronnen in de buurt zijn (je staat er versteld van).
- Veel mensen zullen hun WLAN-router in de meterkast hebben. Bij mij is het access punt ergens anders, en dan is de meterkast zo ongeveer de slechtste plek om een P1-dongle en 2 kWh-meters onder te brengen: veel teveel koper en stroomleidingen.
- Om de verleidingen van internet-verslaving tegen te gaan, schakelt mijn WiFi uit tussen 21:00 en 07:00. Dat vinden de HomeWizard apparaten niet fijn.
- Aanbevolen wordt om IP-adres reservering in te stellen op je router. Mij lukt dat prima (een andere hobby van me), maar niet iedereen kan daarmee uit de voeten.
Het zou fijn zijn als er versies beschikbaar komen voor Zigbee of Z-Wave. Deze laatste is super stabiel en levert minder elektrosmog. In mijn huisautomatisering constellatie gebruik ik ook Shelly-producten, onder andere met Wifi. Deze geven relatief minder vaak netwerkproblemen als de HomeWizard producten (en eigenlijk is me dat een raadsel). Het is geen groot probleem, maar wellicht wordt met firmware updates de stabiliteit en kwaliteit gaandeweg verbeterd.